Religieuze diversiteit is een feit

door: Franck Ploum, beleidsmedewerker Congregatie Broeders van Huijbergen, Voorganger/inspirator Ekklesia Breda/Zinsverband 

‘Deze school heeft tot doel een plek te zijn van uitmuntend onderwijs, van menswording en ecologische duurzaamheid’

Dat is de visie en missie van de scholen die de Congregatie van de Broeders van Huijbergen in Indonesië onder hun hoede hebben. Kleuterscholen, basisscholen, middelbaar onderwijs (mavo en havo) waar kinderen en jongeren mogen groeien in kennis, mens-zijn en bewustwording van hun omgang met hun leefomgeving en deze aarde. Dat is nog eens een brede opvatting van wat onderwijs moet zijn.Gammele gebouwen en groene oases

Eerlijk is eerlijk: ik was er nogal verbaasd over dat ik tijdens mijn reis naar Indonesië, die ik in juli voor deze congregatie mocht maken, de visie en missie tegenkwam die ik voor de scholen in ons land zou wensen. De Nederlandse ‘leerfabrieken’ waar cijfers, toetsen, geld en het zo snel als mogelijk afronden van het studietraject de boventoon voeren en waar zeer gedreven en bekwame leerkrachten hun uiterste best doen om onderwijskundig en qua sociale vorming te redden wat er te redden valt, steken schril af bij wat ik hier ben tegengekomen.

Foto Franck PloumNee natuurlijk is het geen droomsituatie. Met mijn ‘westerse ogen’ zie ik gammele gebouwen, vieze toiletten en vuile leslokalen. Maar ik zie ook dat elke school grote tuinen heeft waarin elke leerling verantwoordelijk is voor een deel van de planten, struiken of zelfs bomen. De vijf jaar geleden opgepakte missie om van de grote betonen schoolpleinen en betegelde binnenpleinen, groene oases en tuinen van educatie en duurzaamheid te maken, die is gehaald en geslaagd. Dat kan dus, ook in scholencomplexen met een paar duizend leerlingen van 4 tot 17 jaar. En het kan in combinatie met voortreffelijk onderwijs; het is niet of of, maar en en! Want de broederscholen staan hoog aangeschreven, bieden hoogwaardig onderwijs. Ouders – katholiek, moslim, boeddhist, christen – staan in de rij om hun kind op een broederschool te krijgen en het liefst ook nog op een internaat van de broeders, want dan is een gedegen opleiding gegarandeerd.

Verbindingen

En de kosten van dit type particulier onderwijs? Die worden gedragen door de sterkste schouders. Elke broederschool heeft voor het grootste deel kinderen uit arme gezinnen, zij die normaal aangewezen zijn op regeringsonderwijs. Ook dat is gekozen beleid. Het kleinere gedeelte dat afkomstig is van rijkere gezinnen betaalt ook voor de andere kinderen.

Zo ben ik tijdens mijn reis getuige geweest van allerlei verbindingen die tot stand komen omdat er mensen, groepen en congregaties zijn die vanuit verbinding werken en leven: mens en leefomgeving, rijke en arme kinderen, educatie en menswording, maar dus ook de verbinding tussen religies. Want of je nu christen bent of moslim, ieder mens wil haar of zijn kind een basis meegeven waarop het verder kan bouwen.

Religieuze diversiteit is een feit

Misschien lukt het in Indonesië ook wel omdat het een land van verbinding is. Al eeuwen leven religies hier in vrede met elkaar. De meeste Indonesische broeders komen uit gemengde gezinnen, hebben een islamitische vader, een boeddhistische moeder of andersom. Eén broeder heeft als enige in zijn gezin gekozen om katholiek te zijn, zijn vijf broers en zussen hebben voor de Islam gekozen. Maar dat is geen enkel probleem in de familie. Religieuze diversiteit is een feit, ook binnen religies zelf. In de moslimgemeenschappen zie je kleuters met een boerka, maar je hoort ook een vrouwelijke imam reciteren door de luidsprekers van de minaret van de liberale moskee van Pati.

Verbinding zit hier in de genen. Er was een chauffeur geregeld om ons met een gedegen Jeep naar de volgende communiteit van de broeders te rijden. De Jeep was afkomstig van een oud leerling van een broederschool die nu zakenman is en zijn auto een paar dagen ter beschikking stelde om ons te vervoeren. Het was een reis door de binnenlanden van Kalimantan van zo’n zes uur. Maar het hele dorp en de hele familie en vriendenkring van de chauffeur ‘reed mee’. Op allerlei plekken moesten pakketjes afgegeven worden, een vader met zijn dochter reden een paar uur mee achter op de laadbak, mondelinge boodschappen werden doorgegeven aan personen en in specifieke winkeltje moest voor mensen boodschappen gedaan worden. Wie een auto ter beschikking heeft, heeft die niet voor zichzelf alleen, maar vooral ook voor de gemeenschap.

Gevaren op de loer

Wat zou het een verlies zijn wanneer wat ik hier gezien heb, ook in Indonesië verloren zou gaan. Want natuurlijk liggen er gevaren op de loer. Radicale religieuze stromingen zijn in opmars. In verstedelijkte gebieden grijpt een ‘westerse individuele levensstijl’ om zich heen. En ook de broederscholen moeten waken dat zij hun visie en missie niet uit het oog verliezen. Hun hoge scores brengen het gevaar van ‘nog beter willen worden’ met zich mee, in plaats van verdieping van hun visie.  Alle zeilen moeten bijgezet op vele fronten. Maar in verbondenheid kan er veel.

Plekken van uitmuntend onderwijs, van menswording en van ecologische duurzaamheid. Plaatsen van verbinding lokaal, wereldwijd en tussen mens en leefomgeving. Daar kunnen we er niet genoeg van realiseren.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s